Apps › Doorstroomtoets met Stip › Didactiek
De didactiek van Doorstroomtoets met Stip
Voor leerkrachten, intern begeleiders en ouders die willen weten waarom de app doet wat hij doet: wat hij oefent, hoe de opbouw werkt, en wat Stip doet als een kind een fout maakt.
1. Doelen: wat een kind aan het eind van groep 8 kan
De app oefent wat de doorstroomtoets meet, niet de toets zelf. De toets meet rekenen, taalverzorging en lezen: wat een kind aan het eind van de basisschool moet beheersen. Daar komen de onderwerpen van de app vandaan, uit de kerndoelen voor Nederlands en rekenen-wiskunde. Geen opgave in de app bootst een toetsopgave na.
| Vak | Wat de toets meet | De onderwerpen in de app |
|---|---|---|
| Rekenen | Getallen, verhoudingen, meten en meetkunde, en verbanden | Grote getallen, afronden en schatten, cijferen, volgorde van bewerkingen, delen met rest, breuken, breuk, komma en procent, procenten, verhoudingen en schaal, maten omrekenen, omtrek en oppervlakte, vierkante en kubieke maten, plattegrond en spiegelen, tabellen en grafieken |
| Taalverzorging | Spelling van werkwoorden en andere woorden, met dictee, en leestekens | Tegenwoordige tijd, verleden tijd, voltooid deelwoord, bijvoeglijk naamwoord, meervoud en verkleinwoord, moeilijke woorden, leestekens en hoofdletters, dictee |
| Lezen | Begrijpen, interpreteren en evalueren, samenvatten, opzoeken en woordenschat | Informatie zoeken, hoofdgedachte, tekstdoel, signaalwoorden, verwijswoorden, woordbetekenis, feit of mening, conclusies, tijd, plaats en volgorde, volgorde en stappen, tabellen en schema's, personages en gevoelens |
Grammatica en zinsontleding zijn geen eigen onderdeel van de toets. Ze komen in de app alleen voor waar ze helpen bij het spellen van werkwoorden.
2. De dag: drie blokjes, één per vak
Elke dag zet Stip drie korte blokjes klaar: één voor rekenen, één voor taal en één voor lezen. Je kind kiest zelf de volgorde. Samen is dat ongeveer een half uur.
- Stoppen na één of twee blokjes is gewoon goed. Er volgt geen aansporing.
- Wat af is, blijft de volgende dag staan. Er is geen reeks die breekt en geen stapel om in te halen.
- Binnen een vak zet Stip het onderwerp dat nog het minst vlot gaat vooraan. Je kind mag ook zelf kiezen.
3. Opbouw: elk onderwerp begint eenvoudig
Een blokje is zes opgaven uit één onderwerp. Het gaat vlot als hooguit één opgave niet in één keer goed was. Een opgave waarbij je kind hulp gebruikte, telt als niet in één keer goed.
- Eerst de kern. Elk onderwerp begint met de opgaven die elk kind aan het eind van de basisschool moet kunnen. Gaan de blokjes vlot, dan komen de moeilijkere opgaven.
- Langer oefenen waar het nodig is. Gaat het nog niet, dan blijft je kind op hetzelfde niveau. Een kind dat een onderwerp al beheerst, is dus snel verder.
- Wat je kind al kan, zie je per onderwerp. Na drie vlotte blokjes is een onderwerp af. Je kind ziet welke onderwerpen al vlot gaan en welke nog lastig zijn.
Je kind kan al in groep 7 beginnen, met dezelfde onderwerpen als in groep 8.
4. Rekenen: de manier van school
- Cijferen zoals op school. Scholen cijferen niet allemaal op dezelfde manier. Bij het begin kiest je kind hoe het op school rekent: doorstrepen, er alleen boven schrijven of in stukjes, en bij delen de staartdeling of happen. Een ouder kan dezelfde keuze in de ouderhoek zetten. Stip doet het daarna steeds op die manier voor.
- Uitleg met een figuur. Bij een nieuw onderwerp legt Stip het stap voor stap uit met een figuur, zoals bij de oppervlakte van een driehoek.
5. Taalverzorging: zelf typen
- Werkwoorden typ je zelf. Wie een werkwoord goed wil spellen, moet het zelf opschrijven. Daarom typt je kind de vorm, op een toetsenbord zoals op een computer.
- Een letterbalk die niets verklapt. Boven het toetsenbord staan ë, é, ï en ü. Die balk staat bij alle opgaven van een onderwerp, niet alleen bij de woorden waar je hem nodig hebt.
- Wat telt, is waar het om gaat. Bij werkwoorden telt de spelling van de vorm, niet een hoofdletter. Hoofdletters en leestekens hebben een eigen onderwerp.
- Dictee. Stip leest een zin voor en je kind typt het woord dat ontbreekt.
6. Lezen: eigen teksten
- Teksten van allerlei soorten. Verhalen, nieuwsberichten, instructies, betogen en teksten met een tabel. Ze zijn voor de app geschreven, en elk feit in een informatieve tekst is gecontroleerd.
- De tekst leest je kind zelf. Bij begrijpend lezen is lezen het vak. Stip leest de vraag en zijn eigen zinnen voor, de tekst niet.
- De tekst blijft in beeld. Terwijl je kind de vragen beantwoordt, kan het de tekst steeds teruglezen.
- De hulp wijst de plek aan. Weet je kind het niet, dan laat Stip zien in welk stuk van de tekst het antwoord staat.
7. Fouten en hulp: elk fout antwoord zegt iets
De foute antwoorden bij een opgave zijn geen willekeurige antwoorden, maar fouten die kinderen echt maken. Bij elk ervan zegt Stip wat er misging. Een paar voorbeelden:
- Rekenen: van links naar rechts gerekend
Je hebt van links naar rechts gerekend. Keer gaat voor plus, dus eerst 3 keer 4.
- Rekenen: tellers en noemers opgeteld
Je hebt de tellers bij elkaar gedaan en de noemers ook. Maak de breuken eerst gelijknamig.
- Rekenen: één stap bij het omrekenen
Je hebt één stap gezet in plaats van twee: van meter naar decimeter naar centimeter.
- Taal: ’t kofschip gemist
De stam fiets eindigt op een s, en die staat in ’t kofschip. Dan schrijf je -te.
- Taal: ge- bij een voorvoegsel
Versturen begint met het voorvoegsel ver-, en dan komt er geen ge- bij: verstuurd.
- Taal: een sterk werkwoord als zwak
Blijven is een sterk werkwoord. De klinker verandert en er komt geen -te of -de achter.
- Lezen: een feit gezien als mening
Hoeveel kinderen met de auto komen, kun je onderzoeken en natellen. Zo’n zin is een feit, geen mening.
- Lezen: letterlijk genomen
Het gaat niet om ziek zijn. Bas keek al weken uit naar het kamp, dus het is een spannend gevoel.
- Bij een fout zegt Stip wat er misging, en je kind probeert het nog een keer.
- Gaat het nog een keer mis, dan laat Stip de aanpak van precies die opgave zien, stap voor stap.
- Help geeft een hint, niet het antwoord. De uitleg van een onderwerp is er altijd terug te vinden.
8. Geen tijdsdruk
De doorstroomtoets heeft geen tijdslimiet. Een kind dat denkt dat de toets een snelheidswedstrijd is, gaat er gespannener in. Daarom loopt er in de app geen klok bij de opgaven, en telt er niets af tot de dag van de toets.
9. Wat de app niet doet
- De app geeft geen cijfers en voorspelt geen uitslag en geen schooladvies.
- De app neemt geen toets af en bootst geen toetsopgaven na.
- Wat een kind doet, blijft op het apparaat. Een leerkracht ziet dus geen overzicht van de klas; daarvoor is er Stipio op school.
- De app vervangt de les niet. Hij is gemaakt om te oefenen wat in de klas aan bod komt, in het tempo van het kind.